Biopsja endometrialna

Tradycyjnie błona śluzowa macicy do badania histopatologicznego uzyskiwana była drogą wyłyżeczkowania jamy macicy w znieczuleniu ogólnym. Jest to zabieg czysto diagnostyczny, chociaż przez wiele lat uważany był za zabieg leczniczy, skuteczny w każdego rodzaju zaburzeniach miesiączkowania. Powodem tej błędnej opinii był fakt, że tradycyjny okres kontroli po jakichkolwiek zabiegach ginekologicznych wynosi 6 tygodni, a w tym czasie większość kobiet ma tylko jedną, pooperacyjną miesiączkę. Obiektywne pomiary ilości traconej krwi podczas miesiączki wykazały, że tylko pierwsza miesiączka po wyłyżeczkowaniu jamy macicy jest mniej obfita, lecz następne niczym się nie różnią od tych sprzed zabiegu.

W minionej dekadzie lat wzrastała tendencja do wykonywania mniejszych zabiegów w warunkach pozaszpitalnych bez znieczulenia ogólnego. W takich przypadkach błona śluzowa macicy uzyskiwana jest albo w wyniku biopsji aspiracyjnej (Rockett) lub przy użyciu pętli biopsyjnej (Gynocheck). Próżnię można uzyskać albo przy użyciu małej, ręcznej pompki, albo kaniuli z tłokiem jednorazowego użytku (Pipelle). Techniczne umiejętności do wykonania biopsji metodą Gynocheck i Pipelle są podobne do tych, których wymaga założenie antykoncepcyjnej wkładki wewnątrzmacicznej i lekarz rodzin­ny może je uzyskać po odpowiednim przeszkoleniu. Należy uprzedzić pacjentki o możli­wości odczuwania nieprzyjemnych doznań w chwili wkładania łyżki do macicy i w mo­mencie pobierania biopsji (zwykle 10-15 sekund). Dla większości kobiet odczucie przej­ściowego, zwykle łagodnego bólu jest równoważone świadomością korzyści uniknięcia hospitalizacji i faktem, że mają zabieg za sobą w trakcie pierwszej wizyty. W niektórych przypadkach, gdy albo są trudności w zbadaniu, albo jest stosunkowo ciasny kanał szyjki, albo pacjentka nie wyraża zgody na zabieg w warunkach ambulatoryjnych, nadal wyko­nuje się biopsję w znieczuleniu.

Niezależnie od metody, jaką biopsja zostaje wykonana, istnieje duże prawdopodo­bieństwo przeoczenia polipów i mięśniaków położonych podśluzówkowo. W takich przy­padkach jedyną właściwą metodą diagnostyczną jest bezpośredni wgląd histeroskopem.

Histeroskopia może być wykonana zarówno w trybie szpitalnym, jak i ambulatoryjnym, ale dostępna jest tylko w ośrodkach specjalistycznych.

Kogo może leczyć lekarz rodzinny i w jaki sposób?

Kobiety poniżej 40 roku życia z regularnymi, obfitymi miesiączkami, bez innych dolegliwości, skrajnie rzadko mają raka lub hiperplazję. Kierowanie więc takiej pacjentki do specjalisty w celu uzyskania opinii, przy braku klinicznych cech jakiejkolwiek patolo­gii, wydaje się być niepotrzebne. Jeżeli nie ma niepokojących objawów, takich jak: podbarwione krwią upławy, krwawienie pomiędzy miesiączkami lub po stosunku, lekarz rodzinny może zastosować leczenie w celu zmniejszenia ilości traconej krwi w trakcie miesiączki, jeżeli pacjentka sobie tego życzy. Celem leczenia jest zmniejszenie krwawie­nia do ilości, która umożliwia wygodną egzystencję pacjentki i nie grozi niedokrwistością. W przypadku braku możliwości obiektywnego pomiaru traconej krwi miesiączkowej należy pamiętać o istnieniu dwojakiego rodzaju niepowodzenia w leczeniu: 1) w przypad­kach wyjątkowo ciężkich krwawień miesiączkowych, 2) w przypadkach, gdy ilość traco­nej krwi w trakcie miesiączki jest prawidłowa, a leczenie jest efektywne tylko w sytuacji, gdy pacjentka przestaje w ogóle krwawić. Niektóre kobiety są w stanie pogodzić się z obfitym miesiączkowaniem, jeżeli nie jest to zbyt osłabiające lub niewygodne w co­dziennym życiu, gdyż boją się odległych niepożądanych działań stosowanych leków. U takich kobiet należy kontrolować skład morfologiczny krwi i ewentualnie leczyć niedokrwistość. Kobiety powyżej 40 roku życia z obfitymi krwawieniami miesiączkowy­mi powinny być raczej kierowane do ginekologa, chociaż nie wszystkie. Lekarz rodzinny może najpierw spróbować zastosować leczenie u tych kobiet po 40 roku życia, których miesiączki stawały się coraz bardziej obfite stopniowo w ciągu kilku lat. Nagła zmiana w intensywności krwawienia sugeruje istnienie jakiejś patologii i wymaga jak najszybsze­go skierowania do specjalisty.

Ryzyko, że u dziewczynek cierpiących z, powodu obfitych krwawień w pierwszych latach miesiączkowania istnieje jakaś patologia narządu rodnego, jest znikome. Najczę­ściej wszystko, czego wymaga od lekarza rodzinnego taka sytuacja, to wytłumaczenie dziewczynce (i jej matce), że kłopot ten minie wraz z upływem czasu. Jest to prawdopo­dobnie jeszcze etap dojrzewania osi podwzgórze-przysadka-jajnik. Lekarz rodzinny po­winien być bardzo ostrożny przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu leczenia hormo­nalnego u młodej dziewczynki, pamiętając o ewentualnych odległych tego następstwach. Wyjątkowo rzadko zdarzają się przypadki stałych, nieregularnych, bardzo obfitych krwa­wień u młodej dziewczynki, które związane są z istnieniem cyklów bezowulacyjnych. Przetrwałe, nie zrównoważone progesteronem stężenia estrogenów prowadzą do przerostu endometrium, co w późniejszych latach może ostatecznie prowadzić do rozwoju raka. W takich przypadkach dziewczynka wymaga przeprowadzenia specjalistycznych badań i, być może, podawania w sposób cykliczny progestagenów.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.